ساختار آموزش و پرورش ژاپن:

نظام آموزش و پرورش ژاپن شامل 6 سال دوره ي ابتدايي،3سال دوره ي اول دبيرستان ، 3سال دوره ي دوّم دبيرستان و سه سال دوره ي كارشناسي دانشگاه است.

دوره ي 6 ساله ي ابتدايي و دوره ي اول دبيرستان در واقع دوره ي آموزش و پرورش عمومي ژاپن به حساب مي آيد كه در كل 9 سال مي شود. نكاتي كه در دوره ي آموزش و پرورش عمومي ژاپن مورد توجه است، بيشتر جنبه هاي اجتماعي را در بر مي گيرد تا زمينه هاي پيشرفت تحصيلي . به همين دليل در دوره ي آموزش و پرورش عمومي به ويژه در 6 سال دوره ي ابتدايي سه مبناي مهم در مورد توجه است.

   اولين مبنا:

   ايجاد حس تعلق به مدرسه در دوره ي ابتدايي است. از اين رو كوشش مي شودكه مدرسه محيط شوق انگيزي باشد تا بچه دوست داشته باشد در اين محيط زندگي كند.نكته ي اساسي ايجاد پيوندعاطفي بين بچه ها و گسترش روابط اجتماعي بچه ها در مدرسه و ايجاد محيط بانشاط در مدرسه است كه بچه ها قبل از اين كه چيزي را ياد بگيرند علاقمند باشند بدانند و بياموزند.

   مبناي دوم:

   كه اهميت زيادي در آموزش و پرورش ژاپن دارد توجه به پرورش كل شخصيت كودك است.يعني تنها مهارت هاي خواندن و نوشتن يا پرورش مهارتهاي خاصي مورد توجه نيست.بلكه تربيت بدني ، تربيت اخلاق، فعاليت اجتماعي، تربيت عاطفي و ... مورد توجه است.

   به تعاون و دوستي و هم فكري توجه بسيار زيادي مي شود.از اين رو يك سوم برنامه هاي دوره ي آموزش ابتدايي در ژاپن شامل: هنر،كاردستي، ورزش و انواع جشنواره هاي ورزشي براي كودكان و ... است؛ كه اين يك سوم برنامه هاي درسي اصلاً جزء فوق برنامه به حساب نمي آيد؛بلكه كوششي است در اين راستا كه جنبه هاي ديگري از شخصيت كودكان مانند ارتباطات انساني، مهارت هاي زندگي ، رشد اجتماعي، تربيت اخلاقي و ... مورد توجه قرار گيرد.

   مبناي سوم:

   ارائه ي محتواي مناسب است.ژاپني ها تعبيري به ويژه در دوره ي آموزش و پرورش عمومي دارند كه مي گويند: كم هم زياد است.به همين خاطر ما در مقايسه ي كتاب هاي درسي ژاپن با كتاب هاي درسي كشورهاي پيشرفته اي مانند آمريكا يا كشورهاي اروپايي مي بينيم كه كتاب هاي علوم و يا رياضي ژاپني ها حدود يك سوم موضوع هاي درس كشورهاي پيشرفته است.

   ما در كشور خودمان در درس اهرم ها در كلاس پنجم ابتدايي فقط 11 ساعت اهرم ها را درس مي دهيم اما اين كه مي گويند كم زياد است چون دنياي اطلاعات، محتواي آموزشي بسيار وسيعي را ارائه مي كند، آن ها عقيده دارند كه بايد از ميان موضوعات متعدد برخي از آن ها را انتخاب كنيم و روي آن ها عميقاً كار كنيم. يعني كودكان را به آن موضوعات علاقمند كنيم تا كودك يادگيري خودش را در جهان خارج گسترش دهد. به همين خاطر مي گويند، اصل بر سيراب كردن است نه چشيدن.يعني در ارائه ي محتوا به كودكان در دوره ي آموزش عمومي اصل بر سيراب كردن است نه چشيدن.

                                                            نجف زاده